Επιμέλεια –
Ένα ακόμη σημαντικό κεφάλαιο στον αγώνα για επιστροφή της πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδας γράφτηκε με τον επαναπατρισμό αρχαιοτήτων που βρίσκονταν στην κατοχή της υπό εκκαθάριση εταιρείας Robin Symes Limited στο Λονδίνο. Το Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε την επιστροφή ενός αττικού μαρμάρινου αναθηματικού αναγλύφου του 4ου αιώνα π.Χ. και πέντε χάλκινων ανθρωπόμορφων ειδωλίων, τα οποία πλέον βρίσκονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιά.
Η διεκδίκηση των αντικειμένων από το ελληνικό Δημόσιο ξεκίνησε ήδη από το 2006 και ολοκληρώθηκε έπειτα από μια μακρά και σύνθετη νομική διαδικασία. Τα συγκεκριμένα ευρήματα προστίθενται στα εκατοντάδες αντικείμενα που είχαν επαναπατριστεί από την ίδια εταιρεία τον Μάιο του 2023, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή στρατηγική της Ελλάδας για την επιστροφή αρχαιοτήτων που έχουν εξέλθει παράνομα από τη χώρα.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη χαρακτήρισε τον επαναπατρισμό «αποτέλεσμα συστηματικής, τεκμηριωμένης και επίμονης προσπάθειας», υπογραμμίζοντας ότι το ελληνικό κράτος δεν εγκαταλείπει καμία διεκδίκηση που αφορά την ιστορία και την ταυτότητα του τόπου.
Το μαρμάρινο ανάγλυφο, αφιερωμένο στην Αρτέμιδα Μουνιχία, προέρχεται από το ιερό της θεάς στο σημερινό Μικρολίμανο του Πειραιά. Πρόκειται για μοναδικό εύρημα, καθώς από το συγκεκριμένο ιερό σώζονται ελάχιστα γλυπτά. Η σημασία του είναι ιδιαίτερη, όχι μόνο καλλιτεχνικά αλλά και ιστορικά, αφού φωτίζει πλευρές της λατρευτικής ζωής στην αρχαία Αθήνα.
Τα πέντε χάλκινα ειδώλια, μικρών διαστάσεων, απεικονίζουν λατρευτές σε στάση δέησης και αποτελούν χαρακτηριστικά δείγματα της αρχαίας θρησκευτικής εικονογραφίας. Η επιστροφή τους δεν αποτελεί απλώς μια νομική επιτυχία, αλλά μια πράξη πολιτιστικής δικαιοσύνης. Κάθε αντικείμενο που επιστρέφει στην πατρίδα του ξαναβρίσκει τη θέση του μέσα στην ιστορική και πολιτισμική του συνέχεια.
Ο επαναπατρισμός από τη Robin Symes αποτελεί ισχυρό μήνυμα: η Ελλάδα συνεχίζει με επιμονή και σοβαρότητα να διεκδικεί ό,τι της ανήκει. Και κάθε τέτοια επιστροφή είναι μια νίκη όχι μόνο για το κράτος, αλλά για τη συλλογική μνήμη και την ταυτότητα του ελληνικού πολιτισμού.
