Κρήτη δεν είναι μόνο τα τραγούδια της, οι μαντινάδες, η λύρα, οι χοροί, η ρακί, οι χοχλιοί, ο έρωντας, οι ελιές, τα γλέντια και τα φιλέματά της που κάνουν ξεχωριστή την φιλοξενία των κατοίκων, πάνω απ’ όλα αυτά σημαντικό λαογραφικό της στοιχείο είναι η φορεσιά της. Η φορεσιά που λίγοι γνωρίζουν τη σημαντικότητά της, το χρόνο που χρειάζεται για να ραφτεί και να κεντηθεί και κυρίως το κόστος που την συνοδεύει.
Απόψε, Κυριακή 16 Μαρτίου, το Λύκειο Ελληνίδων Ραφήνας μέσω της προέδρου του Εύης Γκατζοπούλου, μας παρουσίασε την τέχνη του τερζή (παραδοσιακός ράφτης), από δύο λάτρεις του είδους που κινδυνεύει να χαθεί, την Ευαγγελία Φραγκάκη, τα χρυσά χέρια του Λυκείου στην κατασκευή παραδοσιακής φορεσιάς, και τον Ευθύμη Βασιλάκη – τερζής από αγάπη στην παραδοσιακή τέχνη – ο οποίος ήρθε απ’ την λεβεντογέννα Κρήτη να συν-παρουσιάσει με την Ευαγγελία δουλεμένες με αγάπη περισσή στην παράδοση, φορεσιές στη φάση της κατασκευής, αλλά και φορεμένες από γυναίκες και άνδρες του Λυκείου. Και όπως τόνισε η Ευαγγελία «οι νέες και οι νέοι που τις φορούσαν, τις υποστήριξαν, εμφανισιακά, εξαιρετικά».
Πλησιάζοντας το ΚΑΠΗ Ραφήνας όπου γινόταν η εκδήλωση, στ’ αυτιά μας έφτασαν ήχοι κρητικών τραγουδιών, που προϊδέαζαν για τη συνέχεια, που όμως ξεπέρασε κάθε προσδοκία. Υπέροχη η συνύπαρξη παραδοσιακών οργάνων και τραγουδιών απ’ το δάσκαλο και τους δύο μαθητές, του συλλόγου Κρητών, που έντυσαν μουσικά την εκδήλωση κι αγκάλιασαν αρμονικά με τα τραγούδια τους τους παρουσιαστές, Ευαγγελία και Ευθύμη, της τεχνικής του τερζή.
Η Ευαγγελία έκανε αναφορά στη λατρεία της από παιδί για το ράψιμο και το κέντημα που την ώθησαν να παλέψει για ν’ ανακαλύψει παραδοσιακές φορεσιές, και δασκάλους να της μεταλαμπαδέψουν την τέχνη τους στο κέντημα. Ευχαρίστησε τον Ευθύμη για τις πολύτιμες συμβουλές του όποτε του ζήτησε βοήθεια και έδειξε μεμονωμένα κομμάτια της φορεσιάς κατά τη διάρκεια της παρουσίασης των κομματιών που συνθέτουν την παραδοσιακή ανδρική φορεσιά του Ευθύμη.
Ανταλλαγή αναμνηστικών
Η κρητική φορεσιά των ανδρών αποτελείται από τη βράκα, το πουκάμισο, το γελέκι, μεϊντάνι, ζώνη, καπότο, κατάσαρκα φορούσαν το σώβρακο ίδιων διαστάσεων με τη βράκα αλλά πιο μακρύ ούτως ώστε να σχηματίζει πίσω ένα είδος ουράς που κουνιόταν βαδίζοντας και σκούφο κάποιες φορές κεντημένο πολύχρωμα.
Γιλέκι κεντημένο από μαθήτρια του Λυκείου της Ευαγγελίας που εικονίζεται στο κέντρο της πρώτης φωτο
Θα ήταν μεγάλη παράλειψη να μη σταθούμε στο Γιάννη Μακριδάκη, το 12χρονο παιδί – θαύμα, που τραγούδησε, έπαιξε τσαμπούνα, φλογέρα και λύρα, εκπλήσσοντας ευχάριστα τους πάντες εντός της αιθούσης.
Όποιος βρέθηκε απόψε σ’ αυτή την εξαιρετική παρουσίαση του Λυκείου, ένιωσε περήφανος ότι η παράδοση δε χάνεται όταν υπάρχουν νέοι και νέες που θέλουν να μάθουν παραδοσιακές τεχνικές σε πολλούς τομείς, κέντημα φορεσιών, παραδοσιακά όργανα και τραγούδια. Να ευχαριστήσουμε φυσικά την Ευαγγελία για τα φιλέματα που είχε ετοιμάσει.
Παρούσα η δήμαρχος Ραφήνας-Πικερμίου Δήμητρα Τσεβά.
