Κείμενο: Αλεξία Τασούλη
Με το γαλλικό πλοίο να κατευθύνεται νότια της Κάσου, εκεί που η Άγκυρα θεωρεί ότι είναι τουρκική υφαλοκρηπίδα, ας θυμηθούμε ένα άλλο σοβαρό περιστατικό όταν η έλλειψη σοβαρών διαύλων επικοινωνίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας και η αμοιβαία καχυποψία οδήγησαν τον Μάρτιο του 1987 τις δύο χώρες σε κρίση, η οποία λίγο έλειψε να καταλήξει και σε πολεμικό επεισόδιο.
Η ελληνική κυβέρνηση το 1981 επέτρεψε σε ξένη κοινοπραξία στην οποία συμμετείχε και το ελληνικό κράτος να προχωρήσει σε έρευνες ανατολικά της Θάσου. Αν και η οδηγία της ελληνικής πλευράς ήταν να μη γίνουν έρευνες εκτός των ελληνικών χωρικών υδάτων, η Τουρκία δεν πίστεψε ότι η κοινοπραξία θα έμενε μόνο εκεί και η Ελλάδα αντίστοιχα πίστευε ότι η ξένη εταιρεία λειτουργούσε στο παρασκήνιο και υπέρ των τουρκικών συμφερόντων. Έτσι λοιπόν τον Μάρτιο του 1987 ένα τουρκικό ωκεανογραφικό σκάφος, το Πίρι Ρέις, εντοπίστηκε ανοιχτά της Θάσου συνοδευόμενο από πολεμικά πλοία. Η κακοκαιρία που επικρατούσε στο Αιγαίο υποχρέωσε το πλοίο να ελλιμενιστεί στην Ίμβρο. Κατά τη διάρκεια της εξόδου του στα διεθνή ύδατα του Αιγαίου προχώρησε σε θαλάσσιες έρευνες.
Η πρόκληση της Τουρκίας δεν σταμάτησε εκεί. Στη συνέχεια διαμαρτυρήθηκε εγγράφως κατά της Ελλάδας για παραβίαση του πρακτικού της Βέρνης λόγω επικείμενης έναρξης γεωτρήσεων εκτός των χωρικών υδάτων. Στις 26 Μαρτίου 1987, η Τουρκία ανακοίνωσε ότι το γνωστό από την κρίση του 1976 σκάφος Σισμίκ θα προχωρούσε σε έρευνες σε περιοχές αμφισβητούμενης υφαλοκρηπίδας, ανάμεσα στη Σαμοθράκη και τη Θάσο, προκειμένου να προστατεύσει «τα τουρκικά οικονομικά συμφέροντα και δικαιώματα» όπως είπε. Το ερευνητικό σκάφος θα συνοδευόταν από μεγάλο αριθμό τουρκικών πολεμικών πλοίων.
Ο τότε γραμματέας του εθνικού συμβουλίου, στρατηγός Εργκεντλάν, ανακοίνωσε ότι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις βρίσκονταν σε κατάσταση ετοιμότητας και τυχόν ελληνική επίθεση κατά του Σισμίκ θα αντιμετωπιζόταν ως πράξη πολέμου. Ο Έλληνας πρωθυπουργός, που 11 χρόνια νωρίτερα καλούσε την προηγούμενη κυβέρνηση να βυθίσει το ίδιο ωκεανογραφικό σκάφος σε περίπτωση που διενεργούσε έρευνες σε περιοχές ελληνικής υφαλοκρηπίδας, προειδοποίησε ότι η Ελλάδα ήταν έτοιμη να υπερασπιστεί εμπράκτως τα κυριαρχικά της δικαιώματα. Όλος ο ελληνικός στόλος βγήκε στο Αιγαίο, τα μαχητικά αεροσκάφη προωθήθηκαν και ο ελληνικός στρατός τέθηκε σε ετοιμότητα και άρχισε επιλεκτική επιστράτευση εφέδρων.
Ο Παπανδρέου τότε αναφέρθηκε σε πιθανή διεθνή συνωμοσία Τουρκίας, ΗΠΑ και ΝΑΤΟ κατά της Ελλάδας και ανακοίνωσε ακόμη ότι θα έκλεινε την αμερικανική βάση της Νέας Μάκρης. Το βράδυ της 27 Μαρτίου, η τουρκική πλευρά υποχώρησε όταν ο Τούρκος πρωθυπουργός, Τουργκούτ Οζάλ, ο οποίος επέστρεφε μετά την εγχείρηση που είχε από τις ΗΠΑ, σταμάτησε την έξοδο του ωκεανογραφικού σκάφους στο Αιγαίο. Στη δήλωσή του ανέφερε ότι το Σισμίκ θα έβγαινε και πάλι για έρευνες σε διαφιλονικούμενες περιοχές μόνο αν οι Έλληνες προχωρούσαν σε αντίστοιχες ενέργειες.
Η κρίση είχε αποτραπεί. Την ίδια ημέρα η ελληνική κυβέρνηση κάλεσε επίσημα την Τουρκία να αποδεχτεί επίλυση του προβλήματος της οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας με παραπομπή στο διεθνές δικαστήριο της Χάγης, κάτι που αποτελεί ακόμη και σήμερα εκκρεμότητα όπως επίσης είναι παρούσα και η καχυποψία.
